Acta Scientiarum Polonorum Silvarum Colendarum Ratio et Industria Lignaria Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu 1644-0722 2450-7997

ORIGINAL_ARTICLE 5-17 en 2012 11 4 Jarosław Bielan Dorota Haliniak Annila E., 1969. Influence of temperature upon the development and voltinism of Ips typographus (Coleoptera: Scolytidae) at different breeding densities. Ecol. Entomol. 15, 1-8. Bielawska K., 2009. Powstrzymać tempo rozpadu [Restraining the rate of decay]. Głos Lasu 2, 20-21 [in Polish]. Bakke A., 1985. Deploying pheromone – baited traps for monitoring Ips typographus populations. Z. Angew. Entomol. 99, 33-39. Bakke A., 1992. Monitoring bark beetle populations: effects of temperature. J. Appl. Ecol. 114, 208-211. Baier P., Pennerstorfer J., Schopf A., 2007. PHENIPS – A comprehensive phenology model of Ips typographus (L.) (Col., Scolytinae) as a tool for hazard rating of bark beetle infestation. Forest Ecol. Manag. 249, 171-186. Capecki Z., 1978. Badania nad owadami kambio- i ksylofagicznymi rozwijającymi się w górskich lasach świerkowych uszkodzonych przez wiatr i okiść [Studies on cambio- and xylophagous insects developing in mountain spruce forests damaged by wind and snowcaps]. Pr. Inst. Bad. Leśn. 562-564, 37-117 [in Polish]. Gawęda P., 2004. Agresywny drukarz [Aggressive bark beetle]. Las Pol. 5, 26-27 [in Polish]. Gawęda P., 2006. Feromony a kornik drukarz [Pheromones and bark beetle]. Las Pol. 15-16, 20- -22 [in Polish]. Gries G., 1985. Zur Frage der Dispersion des Buchdruckers (Ips typographus L.). Z. Angew. Entomol. 99, 12-20. Grodzki W., 1998. Szkodniki wtórne świerka – kornik drukarz i kornik drukarczyk [Secondary pests of spruce – bark beetle and sawyer beetle]. Wyd. Świat Warszawa [in Polish]. Grodzki W., 2007. Wykorzystanie pułapek feromonowych do monitoringu populacji kornika dru-karza [The use of pheromone traps for monitoring of bark beetle populations]. Pr. Inst. Bad. Leśn., Rozpr. Monogr. 8 [in Polish]. Grodzki W., 2009. Przestrzenne uwarunkowania rozwoju obecnej gradacji kornika drukarza Ips typographus (L.) w Beskidzie Śląskim i Żywieckim [Spatial determinants of development of current Ips typographus (L.) gradation in The Żywiec and Silesian Beskids]. Pr. Kom. Nauk Roln. Leśn. Weter. PAU 11, 73-82 [in Polish]. Grodzki W., Loch J., Armatys P., 2006. Występowanie kornika drukarza Ips typographus (L.) w uszkodzonych przez wiatr drzewostanach świerkowych masywu Kułdonia w Gorczańskim Parku Narodowym [The occurrence of bark beetle Ips typographus (L.) in wind-damaged spru-ce stands of Kudłoń Massif in Gorce National Park]. Ochr. Besk. Zach. 1, 125-137 [in Polish]. Gugerli F., Gall R., Meier F., Wermelinger B., 2008. Pronounced fluctuation of spruce bark beetle (Scolytinae: Ips typographus) populations do not invoke genetic differentiation. Forest Ecol. Manag. 256, 405-409. Kawka E., 1995. Ocena możliwości ograniczenia liczebności populacji kornika drukarza Ips ty-pographus (L.) w drzewostanach świerkowych na przykładzie Gorczańskiego Parku Narodowego [Assessment of the potential for reducing the population of bark beetle Ips ty-pographus (L.) in spruce stands on the example of Gorce National Park]. Parki Nar. Rez. Przyr. 3, 127-133 [in Polish]. Kolk A., Starzyk J.R., 2009. Atlas owadów uszkadzających drzewa leśne. Cz. 2 [Atlas of insects damaging forest trees. P. 2]. MULTICO Ofic. Wyd. Warszawa [in Polish]. Król A., 1983. Wykorzystanie feromonów do prognozowania i zwalczania korników [Application of pheromones to forecasting and eradication of bark beetles]. Las Pol. 12, 11-12 [in Polish]. Król A., Bakke A., 1986. Skuteczność wabienia kornika drukarza przez tradycyjne drzewa pułap-kowe oraz pułapki feromonowe [The efficiency of attracting of bark beetle by traditional tree traps and pheromone traps]. Sylwan 12, 29-39 [in Polish]. Långstör B., Lindelöw Å., Schreder M., Björklund N., Öhrn P., 2009. The spruce bark beetle out-break in Sweden following the January – storms in 2005 and 2007. In: IUFRO Forest Insect and Disease Survey in Central Europe, September 15-19 2008, Štrbské Pleso, Slovakia. Lobinger G., 1994. Die Lufttemperatur als limitierender Faktor für die Schwärmaktivität zweier rindenbrütender Fichtenborkenkäferarten, lps typographus L. und Pityogenes chalcographus L. (Col., Scolytidae). Anz. Schaedlingsk. Pfl. Umwelts. 67, 14-17. Łabędzki A., 2003. Kornik drukarz i co dalej? [Bark beetle and what next?]. Las Pol. 3, 5 [in Polish]. Mazur A., Łabędzki A., Raj A., 2004 a. Rola drukarza w lasach górskich (1) [The role of bark beetle in the mountain forests (1)]. Las Pol. 5, 24-25 [in Polish]. Mazur A., Łabędzki A., Raj A., 2004 b. Rola drukarza w lasach górskich (2) [The role of bark beetle in the mountain forests (2)]. Las Pol. 6, 26-27 [in Polish]. Michalski J., Starzyk J.R., Kolk A., Grodzki W., 2004. Zagrożenie świerka przez kornika drukarza Ips typographus (L.) w drzewostanach Leśnego Kompleksu Promocyjnego „Puszcza Białowie-ska” w latach 2000-2002 [Bark beetle Ips typographus (L.) threat to spruce in the stands of Promotional Forest Complex „Białowieża Forest” in 2000-2002]. Leśn. Pr. Bad. 3, 5-30 [in Polish]. Nilssen A.C., 1984. Long – range aerial dispersal of bark beetles and bark weevils (Coleoptera, Scolytidae and Curculionidae) in northern Finland. Ann. Entomol. Fenn. 50(2), 37-42. Plan urządzania lasu dla Nadleśnictwa Jeleśnia na okres gospodarczy od 1.01.2005 do 31.12. 2014 [Forest management plan for Forest District Jeleśnia for the economic period from 01.01.2005 to 31.12.2014] [in Polish]. Pogoński Ł., 2010. Sukcesja kornika drukarza Ips typographus L. na wywrotach świerkowych w drzewostanach Nadleśnictwo Bardo Śląskie w 2008 r. [Succession of bark beetle Ips ty-pographus L. on spruce windthrows in the stands of Forest District Bardo Śląskie in 2008]. In: Wielokierunkowość badań w rolnictwie i leśnictwie. T. 1. Ed. J. Bieniek. Wyd. UR Kraków, 287-293 [in Polish]. Sroczyński M., 2003. I co dalej? Kornik drukarz czy PheropraxTM Ampułka? [What next? Bark beetle or PheropraxTM Ampoule?]. Las Pol. 4, 28-29 [in Polish]. Starzyk J.R., 1996. Wykorzystanie feromonów do prognozowania i zwalczania szkodników wtórnych w lasach górskich [The use of pheromones in forecasting and eradication of second-ary pests in mountain forests]. Sylwan 1, 23-26 [in Polish]. Stolina M., 1982. Potencjał odpornościowy ekosystemów świerkowych a gradacje niektórych kambiofagów na terenie Słowacji [Immunity potential of spruce ecosystems and gradations of some cambiophagous pests in Slovakia]. Wiad. Entom. 1-2(3), 17-23 [in Polish]. Szabla K., 2009. Aktualny stan drzewostanów świerkowych w Beskidach i ich geneza [Current state of spruce stands in Beskids and their Genesis]. Pr. Kom. Nauk Roln. Leśn. Weter. PAU 11, 13-43 [in Polish]. Wermelinger B., 2004. Ecology and management of spruce bark beetle Ips typographus – a review of recent research. Forest Ecol. Manag. 202, 67-82. Wermelinger B., Seifert M., 1998. Analysis of the temperature dependent development of the spruce bark beetle Ips typographus (L.) (Col., Scolytidae). J. Appl. Ecol. 122, 185-191. Wermelinger B., Seifert M., 1999. Temperature – dependent reproduction of the spruce bark beetle Ips typographus, and analysis of the potential population growth. Ecol. Entom. 24, 103- -110. Weslien J., 1992. Effects of mass traping on Ips typographus (L.) populations. J. Appl. Entom. 114, 228-232. Zahradnik P., Knizek M., Kapitola P., 1993. Recapture of marked spruce bark beetles (Ips typogra-phus L.) in pheromone traps in conditions of spruce and oak stand. Zpráv. Lesn. Výzk. 38(3), 28-34. Ząbecki W., Kula E., Olesiak P., 2007. Succession of Ips typographus (L.) and Pityogenes chal-cographus (L.) on Picea abies windbreaks and windfalls as a criterion of the date of wood re-moval from disaster areas. In: Ochrana lesa. Zborník vedeckých a odborných prác z medzinárodnej konferencie. Eds. M. Kodrík, P. Hlaváč. Zvolen, 6.9.2007. Techn. Univ. Zvo-len, 11-18. Ips typographus, spruce, drought, hurricane

ORIGINAL_ARTICLE 19-26 en 2012 11 4 Paweł Artur Kluza Bogdan Choczewski Basuki T.M., van Laake P.E., Skidmore A.K., Hussin Y.A., 2009. Allometric equations for estimat-ing the above-ground biomass in tropical lowland Dipterocarp forests. Forest Ecol. Manag. 257, 1684-1694. Hanusz Z., Siarkowski Z., Ostrowski K., 2008. Zastosowanie modelu Gompertza w Inżynierii Rolniczej [Application of the Gompertz Model for Agriculture Engineering]. Inż. Roln. 7 (105) [in Polish]. Lima A.J.N., Suwa R., Ribeiro H.P.G.M., Kajimoto T., Santos J., Silva P.R., Souza S.A.C., Barros C.P., Noguchi H., Ishizuka M., Higuchi N., 2012. Allometric models for estimating above- and below-ground biomass in Amazonian forests at Săo Gabriel da Cachoeira in the upper Rio Ne-gro, Brazilian Amazon. Forest Ecol. Manag. 277, 163-172, Szlenk W., Żelawski W., 1985. Plant growth as an iteration process, In: Iteration theory and its functional equations. Eds R. Liedl, L. Reich, G. Targonski. Lecture notes in mathematics. 1163. Springer Berlin. Thornley J.H.M., 1976. Mathematical models in plant physiology. Academic Press London. discrete dynamical system, stationary point, differential equation

ORIGINAL_ARTICLE 27-36 en 2012 11 4 Tadeusz Moskalik Magda Borkowska Jarosław Sadowski Dariusz Zastocki Jabłoński K., Różański H., 2003. Prospects for fuel wood harvesting in Poland. Acta Sci. Pol., Silv. Colend. Ratio Ind. Lign. 2 (1), 19-26. Eker M., 2011. Assessment of procurement systems for unutilized logging residues for Brutian pine forest of Turkey. Afr. J. Biotechn. 10 (13), 2455-2468. Moskalik T., Sadowski J., 2006. Utilisation of logging residues by Bruks CT chipper. In: 39th International Symposium on Forestry Mechanisation – Formec. Sofia. Bulgaria. Stampfer K., Kanzian C., 2006. Current state and development possibilities of wood chip supply chains in Austria. Croat. J. For. Eng. 27 (2), 135-145. Zychowicz W., Gendek A., 2009. Efektywność stosowania samobieżnej rębarki z zasobnikiem do pozyskiwania zrębków na cele energetyczne [Effectiveness of implementing a self-propelled wood chipper to obtain wood chips for energy production]. KMRiL SGGW Warszawa [in Po-lish]. renewable energy sources, forest biomass, energy wood chips, wood chipper

ORIGINAL_ARTICLE 37-44 en 2012 11 4 Jarosław Sadowski Tadeusz Moskalik Dariusz Zastocki Glazar K., Wojtkowiak R., 2009. Koszty pracy maszyn leśnych [Costs of forest machinery operation]. Przem. Inst. Maszyn Roln. Poznań [in Polish]. Kapral J., 2004. Nowe techniki i technologie leśne przyjazne środowisku [New environment-friendly forest techniques and technologies]. Bibl. Leśnicz. 208 Wyd. Świat Warszawa [in Polish]. Moskalik T., 2002. Rozwój technik i technologii maszynowego pozyskiwania drewna [Development of machine timber harvesting techniques and technologies]. Sylwan 11, 103-109 [in Polish]. Moskalik T., 2004. Model maszynowego pozyskania drewna w zrównoważonym leśnictwie polskim [Model timber harvesting in sustainable Polish forestry]. Wyd. SGGW Warszawa [in Polish]. Laurow Z., 1999. Pozyskiwanie drewna [Timber harvesting]. Wyd. SGGW Warszawa [in Polish]. Sadowski J., Moskalik T., Zastocki D., 2011. Fully-mechanized and manual-mechanized timberharvesting in thining pine stands. Wyd. UR Kraków, 281-288. Sowa J.M., 2000. Technologia pozyskiwania drewna w górach [Forest user’s guide. Chapter IV. Timber harvesting technology in mountain areas]. In: Poradnik użytkowania lasu. Ofic. Edyt. „Świat” Warszawa [in Polish]. Stajniak J., Suwała M., 1997. Problemy i kierunki rozwoju pozyskiwania drewna [Problems and development of timber harvesting directions]. Przegl. Techn. Roln. Leśn. 7 [in Polish]. Stańczykiewicz A., Sowa J.M., Szewczyk G., 2011. Uszkodzenia drzew i odnowienia w wyniku ręczno-maszynowego pozyskania drewna z wykorzystaniem urządzeń agregowanych z ciągnikami rolniczymi [Tree injuries and renewals in result of manual-mechanised timber harvesting with the use of aggregate appliances with farm tractors]. Sylwan 155 (2), 129-137 [in Polish]. Suwała M., 1998. Kryteria i oceny procesów pozyskiwania drewna w trwałej i zrównoważonej gospodarce leśnej [Criteria and evaluations of timber harvesting processes in stable and sustainable forest management]. In: Użytkowanie lasu i problemy regulacji użytkowania lasu w Polsce. Wyd. Fund. Rozwój SGGW Warszawa, 101-106 [in Polish]. Suwała M., 2006. Nowe techniki i technologie leśne w pozyskiwaniu drewna przyjazne środowisku [New environment-friendly forest techniques and technologies in timber harvesting]. Bibl. Leśn. 232. Wyd. Świat Warszawa [in Polish]. mountain stand, cutting method IVd, work productivity rate, working-day structure

ORIGINAL_ARTICLE 45-55 en 2012 11 4 Józef Walczyk Paweł Tylek Berft M., 2011. Nursery development in Poland. Seminar for nurseryman. Nagórzyce 19-20.10. Ektomikoryzy. Nowe biotechnologie w polskim szkółkarstwie leśnym [Ektomicorrhiza – New biotechnologies in Polish forest nursery], 2007. Ed. S. Kowalski. Cent. Inf. Lasów Pastw. War-szawa [in Polish]. Tylek P., Walczyk J., 2008. Technika siewu nasion sosny zwyczajnej w szklarni i cechy morfolo-giczne sadzonek [Scots pine sowing technique in greenhouse and seedlings morphological fea-tures]. In: Tendencje i problemy techniki leśnej w warunkach leśnictwa wielofunkcyjnego. Ed. H. Różański, K. Jabłoński. Wyd. Uniw. Przyr. Poznań, 143-148 [in Polish]. Tylek P., Walczyk J., 2011. Siewnik pneumatyczny do siewu punktowego bukwi [Pneumatic see-der for bukwa seeds spot sowing]. Sylwan 155 (2), 138-144 [in Polish]. Walczyk J., 2008. Badanie parametrów pracy siewnika punktowego przy wysiewie nasion wybra-nych drzew leśnych [Parameters study of spot sowing seeder work at chosen forest trees seeds sowing]. In: Tendencje i problemy techniki leśnej w warunkach leśnictwa wielofunkcyjnego. Ed. H. Różański, K. Jabłoński. Wyd. Uniw. Przyr. Poznań, 149-154 [in Polish]. Walczyk J., 2009. Badania siewu punktowego do siewu grubych nasion drzew leśnych [Study of spot sowing for forest trees thick seeds sowing]. In: Ekologiczne aspekty mechanizacji produk-cji rolniczej i leśnej. SGGW Warszawa, 136-137 [in Polish]. Walczyk J., 2010. Mechanizacja prac w nowoczesnym szkółkarstwie i nasiennictwie leśnym [Me-chanization of modern nursery and forest seeds production]. In: Użytkowanie maszyn rolni-czych i leśnych. T 2. Pr. Kom. Nauk Roln. Leśn. Wet. PAU Kraków, 186-193 [in Polish]. soil preparations in nurseries, spot seeding, fertilizer dispenser, cultivation in corridors, forest nursery

ORIGINAL_ARTICLE 57-66 en 2012 11 4 Dariusz Zastocki Tadeusz Moskalik Jarosław Sadowski Wojciech Fortuna Biomass Action Plan, COM(2005) 628 final, Brussels, 7.12.2005. Commission Decision of 30 June 2009 establishing a template for National Renewable Energy Action Plans under Directive 2009/28/EC of the European Parliament and of the Council. 2009. Directive 2001/77/EC of 27 September 2001, on the promotion of electricity produced from renew-able energy sources in the internal electricity market. 2001. Directive 2003/30/WE of 8 May 2003, on the promotion of the use of biofuels or other renewable fuels for transport. 2003. Directive 2009/28/EC of 23 April 2009, on the promotion of energy from renewable sources. 2009. Journal of Laws of the Republic of Poland of 1997, no. 54, item 348 (consolidated text). 1997. Journal of Laws of the Republic of Poland of 1996, no. 53, item 238 (United Nations Framework Convention on Climate Change, drawn up in New York on 9 May 1992). 1996. European Renewable Energy Center, Institute for Building, Mechanization and Electrification of Agriculture, Odnawialne źródła energii jako element rozwoju lokalnego – przewodnik dla samo-rządów terytorialnych i inwestorów [Renewable energy sources as an element of local develop-ment – guidelines for local governments and investors]. 2003. EC BREC/IBMER, Warsaw [in Polish]. Jeżowski S., 2003. Rośliny energetyczne – produktywność oraz aspekt ekonomiczny, środowis-kowy i socjalny ich wykorzystania jako ekobiopaliwa [Energetic plants – their productivity as well as economic, environmental and social aspects of their utilization as ecological biofuel]. Post. Nauk Roln. 3, 61-73 [in Polish]. Energy Policy of Poland until 2025, Minister of Economy and Labour (Energy Policy Team). Energy Policy of Poland until 2030, Minister of Economy (Energy Policy Team). National Rural Development Programme for the years 2007-2013. 2006. Ministry of Agriculture and Rural Development, March 2006, Warsaw. Raport określający cele w zakresie udziału energii elektrycznej wytwarzanej w odnawialnych źródłach energii znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w krajowym zużyciu energii elektrycznej w latach 2005-2014 [Report specifying aims regarding the share of electric energy produced from renewable sources within the territory of the Republic of Poland in the national electric energy consumption in the years 2005-2014]. 2005. Ministry of Economy and Labour Warsaw [in Polish]. Stolarski M., Szczukowski S., Tworkowski J., 2002. Produktywność klonów wierzb krzewiastych uprawianych na gruntach ornych w zależności od częstotliwości zbioru i gęstości sadzenia [Productivity of shrub willow clones cultivated on arable land depending on cutting frequency and planting density]. Fragm. Agron. 2, 39-51 [in Polish]. Szczukowski S., Tworkowski J., Stolarski M., 2000. Biomasa krzewiastych wierzb (Salix sp.) pozyskiwana na gruntach ornych odnawialnym źródłem energii [Shrub willow (Salix sp.) bio-mass obtained from arable land as a renewable energy source]. In: Międzynarodowa Konferen-cja „Gospodarowanie w rolnictwie zrównoważonym u progu XXI wieku. Puławy 1-2 June. Pam. Puław. 120, 421-428 [in Polish]. Szczukowski S., Tworkowski J., 2001. Produktywność oraz wartość energetyczna biomasy wierzb krzewiastych Salix sp. na różnych typach gleb w pradolinie Wisły [Productivity and energetic value of Salix sp. biomass on various soil types in the ice-margin valley of the Vistula River]. Post. Nauk Roln. 2, 28-38 [in Polish]. Szczukowski S., Tworkowski J., Piechocki J., 2001. Nowe trendy wykorzystania biomasy pozy-skiwanej na gruntach rolniczych do wytwarzania energii [New trends in utilizing biomass obta-ined from farmland to produce energy]. Post. Nauk Roln. 6, 87-96 [in Polish]. Szczukowski S., Tworkowski J., Stolarski M., 2004. Wierzba energetyczna [Energetic willow]. Plantpress Kraków [in Polish]. Szczukowski S., Tworkowski J., Stolarski M., Przyborowski J., 2004. Plon biomasy wierzb krze-wiastych pozyskiwanych z gruntów rolniczych w cyklach jednorocznych [Annual biomass yield of shrub willows obtained from farmland]. Fragm. Agron. 2 (82), 5-18 [in Polish]. Green Paper – An European Strategy for Sustainable, Competitive and Secure Energy. 2006. KOM (2006) 105. Final version. Brussels 8.03.2006. renewable energy sources (RES), willow plantations

ORIGINAL_ARTICLE 69-77 en 2012 11 4 Roland Żabierek Roman Wojtkowiak Borchert H., Kremer J., 2007. Unternehmer bevorzugen grosse Maschinen. KWF Aktuell 59. Gross-Umstadt s. 27-29. Kusiak W., 2008 a. Rynek harwesterów in Poland [Market for harvesters in Poland]. Drwal 12, 34-38 [in Polish]. Kusiak W., 2008 b. Tendencje na rynku harwesterów i forwarderów in Poland. Bezpieczeństwo pracy przy maszynowym pozyskiwaniu i zrywce drewna [Trends on the markets of harvesters and forwarders in Poland. Occupational safety at machine timber harvesting and extraction]. In: Conference materials from the 9th Fair of Forest Economy, Wood Industry and Environmental Protection in Tuchola. 4 September 2008 [in Polish]. Moskalik T., 2004. Model maszynowego pozyskiwania drewna w zrównoważonym leśnictwie polskim [A model for machine timber harvesting in sustainable Polish forestry]. Wyd. SGGW Warszawa. Penttinen M., Mikkola J., Rummukainen A., 2008. Profitability of wood harvesting enterprises. In: Working Paper of the Finnish Forest Research Institute nr 126. Vantaa, Finland. Wojtkowiak R., Żabierek R., 2011. Von Kockums bis Ponsse. Forstmaschin. Profi. 8, 84-85. harvester, forwarder, distribution of harvesters and forwarders in Poland

ORIGINAL_ARTICLE 79-86 en 2012 11 4 Roland Żabierek Roman Wojtkowiak Józef Wojciechowski Ammann H., 2006. Maschinenkosten 2007. ART-Berichte 664. Ettenhausen Switzerland, 1-9. Dorsch W., 2011. Czego możecie nauczyć się od Niemców? [What can you learn from the Ger-mans?] Warehouse Monitor Q4/(3), 84-86 [in Polish]. Izdebski W., 2002. Koszty kombajnowego zbioru zbóż [Costs of combine harvesting of cereals]. Zesz. Probl. Post. Nauk Roln. 486, 635-640 [in Polish]. Pietrzak B., Dróżdż J., 1979. Konserwacja i przechowywanie maszyn rolniczych i środków trans-portu [Maitenance and storage of farming machinery and vehicles]. Centr. Ośr. Dosk. Kadr SNTITR Warszawa [in Polish]. Glazar K., Wojtkowiak R., 2009. Koszty pracy maszyn leśnych [Costs of work of agricultural machines]. Państ. Inst. Maszyn Roln. Poznań [in Polish]. Legutko S., 2007. Eksploatacja maszyn [Operation of machinery]. Wyd. Polit. Pozn. Poznań [in Polish]. Moskalik T., 2009. Perspektywy rozwoju zastosowania maszyn wielooperacyjnych w pozyskaniu i zrywce drewna [Prospects for applicability of multifunction machines in timber harvesting and extraction]. Bibl. Leśn. 284. SIiTLiD, Wyd. Świat Warszawa [in Polish]. Niziński S., Żółtowski B., 2002. Zarządzanie eksploatacją obiektów technicznych za pomocą ra-chunku kosztów [Cost accounting management in operation of technical facilities]. UWM Olsz-tyn, AT-R Bydgoszcz [in Polish]. forwarder, operating costs, extraction efficiency, unit extraction costs